Sürdürülebilirlik İhtimali

Kadıköy Yeldeğirmeni'nde bulunan Circuit Istanbul, sürdürülebilirlik akımının yerel manada ne kadar adapte olabileceği üzerine yoğunlaşmış bir oluşum. Kurucusu olan Ülkü Çağlayan, bu çok amaçlı mekana geçmeden önce Galatasaray, Çukurcuma'daymış. Orada (Closet Circuit) ikinci el kıyafetlerini satarak

Circuit_Istanbul_troppodonna_3

Kadıköy Yeldeğirmeni’nde bulunan Circuit Istanbul, sürdürülebilirlik akımının yerel manada ne kadar adapte olabileceği üzerine yoğunlaşmış bir oluşum. Kurucusu olan Ülkü Çağlayan, bu çok amaçlı mekana geçmeden önce Galatasaray, Çukurcuma’daymış.

Orada (Closet Circuit) ikinci el kıyafetlerini satarak ilk adımları atmış. Ne kadar çok tükettiğimizi, ne kadar çok çevreyi kirlettiğimizi, hatta bir şeyleri daha tüketmeden çöpe gönderdiğimizin farkına varınca hayatında birçok şeyi değiştirmiş. Değişim kendisinde başlamış ama büyüdükçe Circuit İstanbul’a dönüşmüş. Bu mekan kimi zaman yoga, resim, nefes terapisi  ve permakültür gibi ders ve workshopların verildiği bir alana dönüşüyor. Zaman zaman sergi projelerinin hayata geçtiği bir sergileme alanına, bazen de sorumluluk sahibi markaların bir araya geldiği pazarlara…

Circuit_Istanbul_troppodonna_1

Ki bu hafta sonu, yılda birkaç defa çeşitli vesileler ile tekrarlanan ve hem yerli hem yabancıların katılımı ile popülerleşen, bu pazarların yılbaşı edisyonu var. Circuit Istanbul’un bizde bıraktığı izlenim çok farklı bir dünyaya adım atmak gibi oldu. Eğer doğa ve çevre bilinci ile hayatınızı yeniden şekillendirmek istiyorsanız, hayat kalitenizi arttıracak workshoplar arıyorsanız ve daha önemlisi böyle bir çevre içinde bulunmak istiyorsanız ideal olabilir.

Kış Pazarı olarak adı geçen etkinliği de, Circuit İstanbul’un hayata yeni bir perspektiften bakmanızı sağlayacak diğer projelerini de, sürdürülebilirlik kelimesini kafanızda doğru bir noktaya oturtacak detaylarını da Ülkü Çağlayan ile konuştuk.

Circuit_Istanbul_2017_Holiday_Bazaar

troppodonna: Circuit İstanbul aslında şu an dünyada herkesin içinde hissettiği iki arzuya cevap veriyor. Yaratma isteği ve sosyal konularda daha aktif olma hayali. Bu anlamda burada nasıl projeler hayata geçiriyorsunuz?

Ülkü Çağlayan: En temelde değişimin biz insanlar için ne denli mümkün olduğunu göstermekti arzum. Elbette ki bu hedef ve arzu insanlığın değişmesi gerektiği yönündeki inançtan kaynaklanıyordu. Bu değer doğrultusunda Circuit, sürdürülebilirliğe değinen bir takım yaratıcı projeler üretme hedefinin yanı sıra kendine bir olma şekli, yolu  benimsedi. Bu açıdan baktığımızda Circuit’ın içinde yer alan bir yoga dersi, bazen bir kısa sohbet, bazen de fon desteği ile düzenlediğimiz bir yaratıcı sergi projesi burada hayata geçenlerden bazıları.

Geçtiğimiz senelerde “A waste exhibition in İstanbul”, “City Paste” gibi sergiler düzenlendi. Şu anda devam eden “Ye-şil-len-di-re-lim” projesi var. Projelere ek olarak okullar için tasarladığımız kısa dönem atölye çalışmaları ve Circuit’ta organize ettiğimiz tasarım pazarları mevcut.

TD: Circuit İstanbul’da üzerinde durulmak istenen en önemli konulardan biri sürdürülebilir olmak. Bunu “fast fashion” devrinde sanırım daha çok tartışmalıyız, daha çok kafa yormalıyız. Çünkü bu olgu belki modadan başladı ama hayatımızın her bölümüne az çok sirayet etti. Bu konuda nasıl adımlar atmalıyız, alışverişte nelere dikkat etmeliyiz? Aynı düşünce tarzını hayatımızın diğer alanlarına nasıl taşımalıyız?

ÜÇ: Sürdürülebilirlik daimi olma yeteneği olarak adlandırılıyor. Bir çok alanda kullanabileceği gibi konunun özü aslında doğa, yani doğal kaynakların gelecek kuşaklara aktarılabilmesi. Biz şu ‘anda’ yaşadığımız için gelecek kuşaklara gelmeden ‘şu anda’ ve ‘burada’ bizlerle var olan ekosistemin mutluluğu ve bizim onunla olan uyumumuz olarak da konuyu ele alabiliriz. Mutluluk kelimesini sistemlerin çeşitliliği ve üretkenliğinin devamını ifade etmek için kullandım. İçinde yaşadığımız çevrenin döngüsel olduğunun farkında olduğumuz zaman sürdürülebilir olmamanın getirilerinden ve götürülerinden doğrudan etkilendiğimizin de farkında olabiliriz. Mutsuz insanlar bu yüzden var, tıpkı mutsuz bir ekosistem gibi.

Aslında belki de zihnimizde bu döngüsel ilişkiyi netleştirebilirsek hayatımızın her alanında sürdürülebilirliği sorgulama ve inceleme fırsatı bulabiliriz. Tüketme alışkanlarımız en önemli konu olsa gerek. Her türlü alışkanlığımızı incelemek, irdelemek zaten başlı başına eğlenceli bir süreç çünkü bilinmeyen kapılar açabilir ve yenilikler getirebilir hayatımıza.

En basit çözüm yeterince olduğunu bildiğimiz bu giysilerden daha fazla almamak. Ama biliyorum ki yeni giysiler edinmenin de keyifli bir tarafı var. Bu noktada çok sevinerek sürdürülebilirliğe önem veren Türk markaların da artmakta olduğunu söylebilirim. Ben bizzat bu markaları bir araya getiren pazar etkinlikleri organize ediyorum Circuit ile.

Benzer şekilde ikinci el giysi alma ve takas kültürüne yeni bakış açıları geliştirebilmeyi uzun zamandır deniyorum. Bence moda tutkusu ve giyinme tutkusu çok farklı konular. Moda tutkusu olan birine bu yanıtım pek bir şey ifade etmeyebilir ancak giyinme tutkusu olan birine çok şey ifade edebilir. Giyinme tutkusu olan, giysilerle iletişim kuran, bu süreçte eğlenebilen kişi zaten kendi olanı, kendine özgü olanı bulmaktan hoşlanacağından bu kimseler için gelişmekte olan bu yeni alanlar (ikinci el, vintage, sürdürülebilir markalar; ileri dönüşüm ürünler, organik kumaşlar, bambular…vb) harika keşiflerdir diye düşünüyorum!

Circuit_Istanbul_troppodonna_Yeşillendirelim

TD: Burada düzenlenen sergiler için seçim kriterleriniz nedir hem konular hem de sanatçılar bakımından? Yakın dönemde bir sergi var mı? 

ÜÇ: Burada düzenlenen ve düzenlenmesi hedeflenen sergiler genellikle arşiv sergisi ya da sosyal etkileşim sağlamayı hedefleyen sergi projeleri olarak anlatılabilir. İngilizce’de socially engaged art, community art  olarak da adlandırılıyor. Çağdaş sanat sergilerinden alışkın olduğumuz bir sanat galerisi ortamı ve nesne – izleyici ilişkisi biçiminden ziyade, gelen izleyicinin katılımcı olmasını gerektiren bir biçimi ve yöntemi vardır. Estetik kaygısı gütmeyen. Sanat olmak bakımından sanattır da denilemez. Hatta sanat ile değil yaratıcılık ile ilişkilendirmek daha doğru olur. Biçiminden dolayı sergi olarak adlandırsak da aslında sergi projesi, çalıştaylar serisi gibi sözcükler kullanmak daha doğru olabilir. Şu anda “Creative Climate Leadership” fon desteği sayesinde Jessica Sim tarafından yürütülen Ye-şil-len-di-re-lim projesi devam ekmekte.

TD: Ağaç yaşken eğilir derler ve biz bunun önemini anca anca kavrıyoruz belki. Ya da yeniden keşfediyoruz diyelim. Circuit ise bunu çözmüş bile çocuklara çok güzel atölye çalışmaları hazırlıyor. Bunun detaylarından biraz bahseder misiniz?

ÜÇ: Aslında bu da Circuit’taki bir çok diğer şey gibi kendiliğinden oluştu. Circuit’ın en belirleyici özelliği iyi bir dinleyici olması ve rahat adapte olabilmesi bence. Hepimizin içinde öğrenme ve paylaşma aşkının ne denli büyük olduğunu da düşünürsek okullardan böyle bir talep gelmesi çok önemliydi. Yukarıda bahsettiğimiz değerler doğrultusunda, okulun da bizleri yönlendirmesiyle öğrencilere çeşitli programlar hazırlıyoruz. Kendi sistemimizde var olan atölye yürütücüleri, genç eğitmenler ve sanatçılar bu programlar için oldukça ideal. Şimdiye kadar IICS ve Enka ile çalıştık.

Circuit_Istanbul_troppodonna_7Circuit_Istanbul_troppodonna_Yeşillendirelim

TD: Son olarak Circuit İstanbul’un yoğun katılım alan etkinliklerinden biri de aynı sürdürülebilirlik ve çevre bilincini taşıdığı markaları bir araya getirdiği pazarlar. Bir tane yılbaşı öncesi gerçekleşecek olan var, 16-17 Aralık tarihlerinde. Bu pazara katılmak için seçim kriterleriniz nelerdir? Hangi markalar genelde yer alıyor ve katılmak isteyen markalar nasıl başvurmalı?

ÜÇ: Evet bu pazar etkinliğine katılmak için ana kriter katılan kişinin ya da  markanın sorumlu bir tarafının olması. Bu sorumluluk sosyal de olabilir çevresel de. Şu anda yalnızca sürdürülebilir markalardan oluşan bir pazar organize etmek neredeyse imkansız. O yüzden daha karma bir seçki oluşturuyoruz. Bunun için de tercihen ileri dönüşüm tekniği ile ya da doğal malzemeler kullanarak üretim yapan markalar da var; belirli bir ürün serisi çıkaran kooperatifler ya da bazı sivil toplum kuruluşları da var. Seçkide iyi durumdaki ikinci el giysilerini satan bir birey ya da vintage dükkan da olabilir; vegan ya da vejeteryan gıda markaları ya da bu pişirme alanından keyif alan bireylerin standları da olabilir. Ve illa araya serpiştirilen doğrudan sürdürülebilirlik ilkeleriyle var olmasa da daha dikkatli olduğunu düşündüğümüz takı tasarımcıları, kağıt tasarımcıları ya da illüstrasyon firmaları da var.

Bunların içinde gerek duyduğumuz zaman katılımcı ya da tasarımcı ile pazarda sunacağı ürün seçkisini gözden geçirmesi için sohbet ediyor ve her katılımcının ambalajlarına karışıyoruz, alternatiflere bakıyoruz. Plastik ambalaj kullanımına izin verilmiyor Circuit’ta.

Circuit İstanbul’u daha yakından tanımak için lütfen tıklayın.

Rasimpaşa Mahallesi, Uzun Hafız Sokak No:39, Kadıköy – Istanbul, Tel: 0537 621 40 58
NOT: Bu yazıyı beğendiyseniz şuna da bakmanızda fayda var.
troppodonna